ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬೌಲರ್ಗೆ ಅತ್ಯಂತ ದುಬಾರಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುವ ಒಂದು ತಪ್ಪು ಎಂದರೆ ಅದು ‘ನೋಬಾಲ್’. ಸೀಮಿತ ಓವರ್ಗಳ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ನೋಬಾಲ್ ಪಂದ್ಯದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸಬಲ್ಲದು. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಎದುರಾಳಿ ತಂಡಕ್ಕೆ ಕೇವಲ 1 ಹೆಚ್ಚುವರಿ ರನ್ ನೀಡುವುದಲ್ಲದೆ, ಬ್ಯಾಟರ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ಸಿಕ್ಸರ್ ಚಚ್ಚಲು ‘ಫ್ರೀ ಹಿಟ್’ ನಂತಹ ಅವಕಾಶವನ್ನೂ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.
ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲೂ ಕಾಣಿಸುವ ಫ್ರೀಹಿಟ್ ನೋಬಾಲ್ ಅಲ್ಲದೆ, ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ 10ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಿಧದ ನೋಬಾಲ್ಗಳಿವೆ ಎಂಬುದು ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ? ಹೌದು, ಬೌಲರ್ನ ಕಾಲಿನ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಫೀಲ್ಡರ್ಗಳ ನಿಲುವಿನವರೆಗೆ ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಅಂಪೈರ್ ನೋಬಾಲ್ ಘೋಷಿಸಬಹುದು. ಆ ಪ್ರಮುಖ ವಿಧಗಳ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ:
- ಫ್ರಂಟ್ ಫುಟ್ ನೋಬಾಲ್: ಬೌಲರ್ ಚೆಂಡನ್ನು ಎಸೆಯುವಾಗ ಅವರ ಮುಂಗಾಲು (Front Foot) ಕ್ರೀಸ್ನ ಗೆರೆಯನ್ನು (Popping Crease) ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ದಾಟಿರಬಾರದು. ಕಾಲಿನ ಸ್ವಲ್ಪ ಭಾಗವಾದರೂ ಗೆರೆಯ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ತಾಗಿರಬೇಕು ಅಥವಾ ಗೆರೆಯಲ್ಲಿರಬೇಕು. ಗೆರೆ ದಾಟಿದರೆ ಅದು ಫ್ರಂಟ್ ಫುಟ್ ನೋಬಾಲ್.
**************************************************
- ಬ್ಯಾಕ್ ಫುಟ್ ನೋಬಾಲ್: ಬೌಲಿಂಗ್ ಆಕ್ಷನ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೌಲರ್ನ ಹಿಂಗಾಲು (Back Foot) ಪಿಚ್ನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ರಿಟರ್ನ್ ಕ್ರೀಸ್ ಗೆರೆಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದರೆ ಅಥವಾ ದಾಟಿ ಹೊರಗೆ ಹೋದರೆ ಅಂಪೈರ್ ನೋಬಾಲ್ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.
**************************************************
- ಬೀಮರ್ ನೋಬಾಲ್: ಚೆಂಡು ಪಿಚ್ ಆಗದೆ ನೇರವಾಗಿ ಬ್ಯಾಟರ್ನ ಸೊಂಟದ ಎತ್ತರಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ ಅದನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ನೋಬಾಲ್ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಬ್ಯಾಟರ್ಗೆ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಬೌಲರ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನೂ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
**************************************************
- ಬೌನ್ಸರ್ ನೋಬಾಲ್: ಸೀಮಿತ ಓವರ್ಗಳ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಓವರ್ಗೆ ಗರಿಷ್ಠ 1 ಅಥವಾ 2 ಬೌನ್ಸರ್ಗಳಿಗೆ (ನಿಯಮಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ) ಮಾತ್ರ ಅವಕಾಶವಿರುತ್ತದೆ. ಚೆಂಡು ಬ್ಯಾಟರ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲಿಂದ ಹೋದರೆ ಅಥವಾ ಮಿತಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬೌನ್ಸರ್ ಎಸೆದರೆ ಅದು ನೋಬಾಲ್ ಆಗುತ್ತದೆ.
**************************************************
- ಡಬಲ್ ಬೌನ್ಸ್ ನೋಬಾಲ್: ಬೌಲರ್ ಎಸೆದ ಚೆಂಡು ಬ್ಯಾಟರ್ನ ವಿಕೆಟ್ ತಲುಪುವ ಮುನ್ನ ಪಿಚ್ನ ಮೇಲೆ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಬೌನ್ಸ್ ಆದರೆ ಅದನ್ನು ನೋಬಾಲ್ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.
**************************************************
- ಪಿಚ್ ಹೊರಗಿನ ನೋಬಾಲ್: ಚೆಂಡು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಥವಾ ಭಾಗಶಃ ಪಿಚ್ನಿಂದ ಹೊರಗೆ ಬಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನೂ ಸಹ ನೋಬಾಲ್ ಘೋಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
**************************************************
- ಶೈಲಿ ನೋಬಾಲ್: ಬೌಲರ್ ತಾನು ಬೌಲಿಂಗ್ ಮಾಡುವ ಕೈಯನ್ನು (ಬಲಗೈಯಿಂದ ಎಡಗೈಗೆ) ಅಥವಾ ವಿಕೆಟ್ನ ಬದಿಯನ್ನು (Over the wicket ನಿಂದ Round the wicket) ಬದಲಾಯಿಸುವ ಮುನ್ನ ಅಂಪೈರ್ಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕು. ತಿಳಿಸದೆ ಎಸೆದರೆ ಅದು ನೋಬಾಲ್.
**************************************************
- ರನ್ನಪ್ ನೋಬಾಲ್: ಬೌಲರ್ ರನ್ನಪ್ ಮುಗಿಸಿ ಚೆಂಡನ್ನು ಎಸೆಯುವ ಮುನ್ನವೇ ಅವರ ದೇಹ ಅಥವಾ ಬಟ್ಟೆ ತಗುಲಿ ಬೌಲಿಂಗ್ ತುದಿಯ ಸ್ಟಂಪ್ಸ್ ಬಿದ್ದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ನೋಬಾಲ್ ಆಗುತ್ತದೆ.
**************************************************
- ಫೀಲ್ಡಿಂಗ್ ನೋಬಾಲ್: ವಿಕೆಟ್ಕೀಪರ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಲೆಗ್ ಸೈಡ್ (On side) ನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ 5 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಫೀಲ್ಡರ್ಗಳು ಇರುವಂತಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಪಾಪ್ ಕ್ರೀಸ್ನ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ (ಲೆಗ್ ಸೈಡ್ ಸ್ಕ್ವೇರ್ ಹಿಂದೆ) 2 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಫೀಲ್ಡರ್ಗಳು ಇರಬಾರದು. ಹೀಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಫೀಲ್ಡರ್ಗಳಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಸಹ ನೋಬಾಲ್ ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ.
**************************************************
- 30 ಯಾರ್ಡ್ ನೋಬಾಲ್: ಟಿ20 ಅಥವಾ ಏಕದಿನ ಪಂದ್ಯಗಳ ಪವರ್ಪ್ಲೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ಸಂಖ್ಯೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಫೀಲ್ಡರ್ಗಳು 30 ಯಾರ್ಡ್ ವೃತ್ತದ ಹೊರಗಿದ್ದರೆ ಅಂಪೈರ್ ನೋಬಾಲ್ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.
**************************************************
- ಕೀಪಿಂಗ್ ನೋಬಾಲ್: ಬೌಲರ್ ಚೆಂಡನ್ನು ಎಸೆಯುವ ಮುನ್ನವೇ ವಿಕೆಟ್ಕೀಪರ್ ತನ್ನ ಗ್ಲೌಸ್ ಅಥವಾ ದೇಹವನ್ನು ಸ್ಟಂಪ್ಸ್ನ ರೇಖೆಗಿಂತ ಮುಂದೆ ತರುವಂತಿಲ್ಲ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಚೆಂಡೆಸೆಯುವ ಮುನ್ನ ವಿಕೆಟ್ ಕೀಪರ್ ಗ್ಲೌಸ್ ಮುಂದೆ ತಂದಿದ್ದರೆ ಆ ಎಸೆತ ನೋಬಾಲ್ ಆಗುತ್ತದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ‘ನೋಬಾಲ್’ ಎನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಬೌಲರ್ನ ತಾಂತ್ರಿಕ ತಪ್ಪಲ್ಲ; ಅದು ಪಂದ್ಯದ ಗತಿಯನ್ನೇ ಬದಲಿಸಬಲ್ಲ ಒಂದು ಮಹಾ ತಿರುವು. ಟಿ20 ಮತ್ತು ಏಕದಿನದಂತಹ ವೇಗದ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಯುಗದಲ್ಲಂತೂ ಒಂದು ನೋಬಾಲ್ ಮತ್ತು ಅದರ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಬರುವ ಫ್ರೀ ಹಿಟ್ ಅವಕಾಶ, ಸೋಲುವ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಿಸಬಲ್ಲ ಅಥವಾ ಗೆಲ್ಲುವ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಕೈತಪ್ಪಿಸಬಲ್ಲ ಶಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಭಾರತ ಟೆಸ್ಟ್ ತಂಡ ಪ್ರಕಟ: ಮೂವರು ಕನ್ನಡಿಗರು ಆಯ್ಕೆ
ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಆಧುನಿಕ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಬೌಲರ್ಗಳು ಕೇವಲ ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆಯುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಶಿಸ್ತಿನಿಂದ ಬೌಲಿಂಗ್ ಮಾಡಿ ಇಂತಹ ನೋಬಾಲ್ಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಕೂಡ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಮೈದಾನದ ಈ ‘ಸಣ್ಣ ತಪ್ಪು’ ನೀಡುವ ‘ದೊಡ್ಡ ಶಿಕ್ಷೆ’ಯೇ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ರೋಮಾಂಚನಕಾರಿಯಾಗಿಸಿದೆ!
